توجه: محتویات این صفحه به صورت خودکار پردازش شده و مقاله‌های نویسندگانی با تشابه اسمی، همگی در بخش یکسان نمایش داده می‌شوند.
۱نشانه های ژئومورفولوژیکی تغییرات اقلیمی کواترنر منطقه گرگان (خزر شرقی)
نویسنده(ها):
اطلاعات انتشار: دومین کنفرانس منطقه ای تغییر اقلیم، سال
تعداد صفحات: ۶
حقانیت کواترنر بعنوان یک اصل بنیادی در تفسیرهای موفوکلیماتیک، نتیجه تغییرات شدید و متوالی اقلیم و فرایندهای فرسایشی و پیامدهای زیست محیطی و اقتصادی – اجتماعی آن در کواترنر است.
منطقه گرگان که محل تلاقی سه پدیده بزرگ مولفوکلیماتیک البرز – خزر – قره قوم می باشد، موزاییک پیچیده ای از مجاورت و تداخل عوارض ژئومورفولژیکی طبیعی و انسانی (تمدن 6500 ساله) شاخص تغییرات اقلیمی و سیستم های فرسایشی کواترنر و دوره های باستانی است. این منطقه با وجود برخی ابهامات و پارادوکس های ویژه حوضه خزری، آینه ای شفاف و پالمیسستی کلیدی برای تفسیر رخدادهای دیرینه و بازسازی الگوی تغییرات اقلیم و سیستم های فرسایش منطقه ای (خزری – البرزی) کواترنر فراهم می نماید.
اوستانیسم ویژه خزر، تشکیل افقهای اکسیدی و هوموسی در خاکها و جبهه عمیق هوازدگی در سنگها، تحول شبکه آبراهه ها، تناوب رسوبات بادی – رودخانه ای – دریائی ، سیرکهای یخچالی و روانه های گلی ، تپه های ماسه ای قاره ای و ساحلی با ترکیب وش کل متفاوت، پلایاها، مواد لسی و تپه های باستانی مطبق، و کارست گرم و سرد از نشانه های بارز ژئومورفولوژیکی مواریث اقلیمی کواترنر منطقه بشمار میروند. گرادیانهای اقلیمی و فرسایشی منطقه در طول کواترنر از نظر شدت و قلمرو ارتفاعی و عرضی، نوسان شدیدی داشته است. در حال حاضر، گرادیان مورفوکلیماتیک جنوبی – شمالی در یک فاصله 50 کیلومتری از کوه تا دشت ، بسیاری از سیستم های فرسایشی و چشم اندازهای ژئومورفولوژیک نیمکره شمالی را بصورت طبقات ارتفاعی نوارهای عرضی متراکم، عرضه میدارد. در این مقاله، شرایط اقلیمی کواترنر منطقه گرگان (بویژه آبخیز قره سو) بر اساس شواهد و مواریث ژئومورفولوژیکی بازسازی و از طریق حدود ارتفاعی و گسترش عرضی، نقشه بندی شده است.

۲ارزیابی پتانسیل خطر روانگرایی در دشتهای جنوبی گرگانرود استان گلستان
اطلاعات انتشار: دومین همایش مقابله با سوانح طبیعی، سال
تعداد صفحات: ۱۱
شناخت نواحی مستعد خطرات طبیعی، از گام های اولیه در مدیریت منابع طبیعی و برنامه ریزی های توسعه ای و عمرانی است. روانگرایی یکی از مهمترین پدیده های ژئوتکنیکی است که درخاکهای سست ماسه ای اشباع، در اثر بالا رفتن فشاری منفذی و کاهش مقاومت برشی، رخ داده و منشا خسارتهای شدید سازه ای به هنگام وقوع زلزله است. این تحقیق در غرب استان گلستان، با هدف پهنه بندی و ارزیابی پتانسیل وقوع خطر روانگرایی انجام شده است. پس از تهیه داده ها و نقشه های پایه، با استفاده از مدل سه پارامتری SWM در محیط GIS، پهنه بندی در پیکسل های 20 ضربدر 20 متر برای وضعیت فعلی، صورت گرفت. با توجه به نوسان در وضعیت سطح ایستابی و شتاب لرزه ای 8 سناریوی بروز خطر تدوین گردید و سپس نقشه پهنه بندی خطر برای وضعیت موجود و سناریوهای آتی تهیه شد و با در نظر گرفتن مرز سیاسی در محدوده 5 گرگان، ترکمن، بندرگز، آق قلا، کردکوی درصد مساحتی هر کلاس خطر مشخص شد. نتایج نشان می دهدد که کمترین و بیشترین درصد احتمال خطر به هنگام وقوع زلزله به ترتیب در سناریوی 1 و 8 ، در محدوده شهرهای بندرترکمن و بندرگز، بوده و انجام تمهیدات مکان یابی و اجرای سازه های مهندسی و ابنیه فنی درمحدوده این مناطق جهت کاهش خسارت احتمالی آن اجتناب ناپذیر است.

۳پهنه بندی خطر روانگرایی با مدل SWM و ابزار سامانه های اطلاعات جغرافیایی در شهرهای واقع در دشتهای جنوبی گرگانرود استان گلستان
اطلاعات انتشار: همایش ملی زلزله و مقاوم سازی ساختمان، سال
تعداد صفحات: ۶
زمین لرزه ها و تکان های زمین موجب ویرانی شهرها و تخریب سازه های مهندسی می گردند. بخشی از این ویرانیها مستقیما مربوط به امواج زلزله و بخش مهم دیگر به طور غیر مستقیم در اثر پدیده های تشدیدی وقوع زلزله حاصل میشود. اهمیت موضوع زمانی آشکار می شود که خسارت وارده خارج از تحمل انسانها باشد. شناخت نواحی مستعد خطرات طبیعی ، از گام های اولیه در برنامه ریزی های توسعه ای و مدیریت عمران شهری است. در مدیریت خطرات زلزله در شهرها دو اقدام مهم منطقه بندی کاربری زمین و تدوین ائین نامه ساختمان سازی می باید صورت گیرد. روانگرایی یکی از پدیده های ژئوتکنیکی تشدیدی زلزله است که درخاکهای سست ماسه ای اشباع، در اثر بالا رفتن فشار منفذی و کاهش مقاومت برشی، رخ داده و منشا خسارتهای شدید سازه ای به هنگام وقوع زلزه است این تحقیق در غرب استان گلستان، با هدف پهنه بندی و ارزیابی پتانسیل وقوع خطر روانگرایی انجام شده است. پس از تهیه داده ها و نقشه های رقومی پایه، با استفاده از مدل سه پارامتری SWM در محیط نرم افزار ARC GIS پهنه بندی در پیکسل های 20 ضربدر 20 متر صورت گرفته است. پس از نقشه پهنه بندی خطر روانگرایی با در نظر گرفتن مرز سیاسی در محدوده 5 شهر گرگان، ترکمن، بندر گز، آق قلا و کردکوی درصد مساحتی هر کلاس خطر مشخص شد. نتایج نشان می دهد که کمترین و بیشترین درصد احتمال خطر به هنگام وقوع زلزله به ترتیب در محدوده شهرهای بندر ترکمن و بندر گز، بوده و انجام تمهیدات مکان یابی جهت اجرای سازه های مهندسی و ابنیه فنی در محدوده این مناطق جهت کاهش خسارات احتمالی ناشی از روانگرایی اجتناب ناپذیر است. نتایج تحقیق حاضر می تواند در برنام ریزی توسعه شهری، اولویت بندی و نظارت در اجرای ائن نامه های ساختمان سازی در مناطق در معرض خطر، به هنگام وقوع زلزله و مدیریت و کاهش اثرات مخرب آن مفید واقع گردید. نتایج حاکی ازتوان بالای GIS در تجزیه و تحلیل اطلاعات، افزایش دقت و سرعت در تهیه نقشه پهنه بندی خطر روانگرایی است.

۴پهنه‌بندی خطر خشکسالی با استفاده از از شاخص بارش استاندارد (SPI) (مطالعه موردی: حوضه آبخیز اترک خراسان شمالی)
اطلاعات انتشار: دومین همایش ملی اثرات خشکسالی و راهکارهای مدیریت آن، سال
تعداد صفحات: ۷
در این تحقیق از شاخص (SPI) جهت ارزیابی و تحلیل مکانی خشکسالی هواشناسی در سطح حوضه آبخیز اترک در استان خراسان شمالی استفاده شده است. نتایج نشان می‌دهد که شدیدترین ترسالی در سال (1371–1370) در ایستگاه بابا امان می‌باشد و همچنین شدیدترین و بیشترین گستره خشکسالی مربوط به سال (1380–1379) می‌باشد در این سال تقریبا 70 درصد منطقه مورد بررسی دچار خشکسالی شده است. با استفاده از آزمون آماری کای اسکوئر توزیع مکانی خشکسالی در منطقه برازش داده شد و در سطح 95درصد توزیع همگن ارزیابی شد.

۵الزامات آمایشی مدیریت پایدار خطرات طبیعی در مقیاس آبخیز:یک مدل خطرمدار پیشنهادی
نویسنده(ها):
اطلاعات انتشار: پنجمین همایش ملی علوم و مهندسی آبخیزداری ایران، سال
تعداد صفحات: ۴
سطح زمین در مقیاس آبخیز ، موزاییک پیچیده ای از قابلیتها و خطرات محیطی(نقطه تعارض جامعه و طبیعت) به شمار می رود که شدت و ارزش عددی سود و زیان آنها برای مقاصد آمایش سرزمین و توسعه پایدار با مدلهای عینی و ذهنی مختلف قابل ارزیابی است.در هر ناحیه آمایشی جمع جبری قابلیتها(منابع مثبت) و خطرات طبیعی(منایع منفی) با نسبت معین (با تفاوت بین ناحیه ای) ، مساوی یک است و مدیریت پایدار آن در گرو متعادل سازی برنامه های توسعه حول استراتژی های نوین آمایش توافقی و ترجیحی و تبدیل تهدید به فرصت قرار دارد .در دهه اخیر ، آمایشگران به دنبال تجربه نا موفق تصمیم گیری در شرایط عدم قطعیت، خلاء قانونی و حل ناقص معادله توسعه پایدار در مناطق خطر خیز در صدد اصلاحات نگرشی و فیزیکی بر آمده اند. در صدر آنها، در اقدامی فراگیر با تلفیق ماهرانه و انعطا ف پذیر مدلهای تجربی ارزیابی قابلیتها و خطرات محیطی وحمایت سازمانی و جقوقی برخی از کشور های پیشگام باتصویب قانون الزام دخالت بلایای طبیعی در متن هر برنامه توسعه، افق جدید "پارادیم آمایش خطر مدار" گشوده شده ودر حد یک " پیوند آمایشی" به کار آیی برنامه ها و تحقق اهداف چند جانبه توسعه پایدار و مدیریت خطرات محیطی شتاب جهشی داده شده است. در نسل جدید مدل های آمایش خطر مدار ، توان توسعه هر واحد زمین به انجام انواع کاربریها در مراحل متوالی اجراو تلفیق زیر مدل ها شامل غربالگری حول تشخیص پاراژنز و سینرژی خطرات خسارت بار(شبیه پروژه خطرات اسپون اروپا) ، امتیاز دهی دو سویه مبتنی بر شدت و نوع حساسیت کاربریها به قابلیتها و خطرات، مقیاس تبدیل خطرات به یکدیگر ، موازنه دو شاخص جزیی "قابلیت" و "خطر\خسارت"و محاسبه یک شاخص کلی"توسعه پذیری" تعیین می شود. خروجی مدل به عنوان شاخص عملیاتی و کاربردی مبنای توان توسعه، اولویت بندی کاربریهای ممکن، تعیین آستانه ریسک قابل قبول برای هر تیپ کاربری از هر تیپ خطر با شدت و ماهیت متفاوت، مقایسه سناریوها، تدوین استراتژیها و برنامه ها و کد گذاری استاندارد عملیات و پروژه های آمایشی برای ساماندهی فضای مدیریتی مناطق در معرض بلایای طبیعی قرار می گیرد. در این مقاله تنها به ارایه ساختار مدل آمایشی خطرمدار و محاسبه شاخص جزیی و شاخص مرکب وزنی 7 خطر خسارت بار یک سلول نمونه از هریک از ایالتهای پنجگانه آمایشی–ژئومورفولوژیکی استان گلستان( شامل 298 سلول و آزمایشگاهی منحصر به فرد برای اجرای برنامه های متنوع تلفیقی آمایش سرزمین و خطرات محیطی) از منابع اطلاعاتی متفاوت در مقیاس ناحیه ای پرداخته شده است.بر اساس نتایج تحقیق ، در حالت وزنی تفاوت فضایی شدت دوخطر پیشروی آب دریا وزمین لغزش در بین واحدهای آمایشی و هم چنین تفاوت ترکیب تیپ وشدت خطرات در همه واحدهای آمایشی استان در سطح 1و 5 در صد معنی داراست در مدل سه کلاسه خطرمرکب ، از بین 5واحد نمونه، 3واحد در کلاس متوسط( اا ) و 2 واحد در کلاس زیاد( ااا ) به ترتیب در شرایط. مدیریتی احتیاط و اضطرار قرار دارند.

۶مکان یابی سیاست ها و برنامه های مدیریت خطر زمین لغزش در آبخیز الموت
اطلاعات انتشار: پنجمین همایش ملی علوم و مهندسی آبخیزداری ایران، سال
تعداد صفحات: ۱۱
زمین لغزش یکی از خطرات طبیعی است که همه ساله خسارات جانی و مالی فراوانی را به همراه دارد لذا باید مناطق حساس را شناسایی و با اولویت بندی این مناطق ، سیاستها و برنامه های مدیریت خطر زمین لغزش را ارائه و تا حدی از خطر وقوع و خسارت زمین لغزشها کاست . در این مقاله خطر زمین لغزش با استفاده از مدل رگرسیون چند متغیره در سطح تفصیلی و مقیاس 1\50000 دربخشی از آبخیز الموت پهنه بندی ، و بر اساس دو پارامتر خطر زمین لغزش و وجود یا عدم وجود تاسیسات، اولویت بندی قسمتهای مختلف منطقه برای اعمال برنامه مدیریتی مشخص گر دیده است . بدین منظور ابتدا نقشه پراکنش زمین لغزش آبخیز الموت رود با تفسیر استریوسکوپی عکسهای هوایی و بازدیدهای میدانی تهیه شد . سپس با مرور منابع، عواملی را که می توانند در زمین لغزش موثرباشند استخراج، و از بین آنها، هشت عامل زمین شناسی، شیب، جهت، ارتفاع، فاصله از گسل، کاربری زمین، میزان بارش و شتاب زمین لرزه به عنوان عوامل موثر زمین لغزش در آبخیز الموت انتخاب گردید . نتایج حاصل از روش گام به گام نشان داد که 5 عامل زمین شناسی، میزان شیب، طبقات ارتفاعی، فاصله از گسل و کاربری اراضی ارتباط معنی داری را با زمین لغزشهای منطقه دارند که ضریب تع یین بین این عوامل به عنوان متغیرهای مستقل و لگاریتم مساحت لغزش به عنوان متغیر وابسته 60\7 درصد بوده است نقشه پهنه بندی خطر زمین لغزش با معادله مذکور در 6 کلاس تهیه گردید و بر اساس آزمون کای اسکوئر مشخص شد که مدل رگرسیون چندمتغیره تفکیک مناسبی را از کلاسهای خطر زمین لغزش (p<0.01 ) ارائه می کند.

۷پهنهبندی خطر روانگرایی با استفاده از مدل SWM(مطالعه موردی دشت آققلا– استان گلستان)
اطلاعات انتشار: پنجمین همایش ملی علوم و مهندسی آبخیزداری ایران، سال
تعداد صفحات: ۷
یکی از عمده ترین عوامل خسارت به سازه ها در هنگام وقوع زلزله، ایجاد روانگرایی در خاک است. در این تحقیق جهت پهنه بندی خطر روانگرایی خاک با استفاده از مدل SWM در دشت آققلا واقع در استان گلستان، نقشههای رقومی سه عامل خاک و رسوب (S) عمق آب زیرزمینی (W) و عامل شوک لرزه ای (M) در محیط GIS تهیه شد و با همدیگر تلفیق گردید که در نهایت نقشه پهنهبندی خطر روانگرایی خاک منطقه بدست آمد نتایج حاصل از این تحقیق نشان میدهد که 78\6 درصد منطقه مورد مطالعه بدون خطر روانگرایی میباشد. با توجه به وجود محدودههای خطر روانگرایی با کلاس متوسط و زیاد، نیاز به مطالعات بزرگ مقیاس در منطقه جهت اقدامات مدیریتی و سازهای و تهیه استراتژیهای مناسب در مورد خطر و خسارت روانگرایی در منطقه میباشد

۸ارزیابی خشکسالی حوزه آبخیز اترک به منظور مدیریت بهینه منابع آب
اطلاعات انتشار: ششمین همایش ملی علوم و مهندسی آبخیزداری ایران، سال
تعداد صفحات: ۷
در این تحقیق از شاخص بارش استاندارد SPI جهت ارزیابی و تحلیل مکانی خشکسالی در حوزه آبخیز اترک استفاده شده است. بدین منظور از آمار بارندگی ماهانه 23 ایستگاه باران–سنجی با طول دوره زمانی مشترک 30 ساله 83–54 استفاده گردید. شاخص خشکسالی SPI در مقیاسهای 3 ، 12 و 48 ماهه بدست آمد و سپس به جستجوی زمان بحرانی خشکسالی در طول دوره مورد بررسی پرداخته شد. با استفاده از روشهای زمین آمار،نقشههای گستره حداکثر خشکسالی برای هر یک از مقیاسهای مورد بررسی ترسیم و مورد تحلیل قرار گرفت. نتایج نشان داد بیشترین گستره خشکسالی بسیار شدید در مقیاس 12 ماهه اتفاق افتاده است و با افزایش بازه زمانی از شدت خشکسالی کاسته شده است. با توجه به نقشههای حداکثر خشکسالی حساسترین بخشهای حوضه، بخش شمال شرقی و غرب حوضه است و در تمام مقیاسهای زمانی (کوتاه مدت تا بلند مدت) از خشکسالی شدیدتری برخوردار بوده است و لذا به منظور مدیریت و برنامهریزی مرتبط با خشکسالی و یا امور منابع آب در حوزه آبخیز اترک بایستی توجه ویژهای به این مناطق داشت.

۹ارزیابی و مقایسه مدل آماری دو متغیره در پهنه بندی خطر زمین لغزش حوضه آبخیز چهلچای، گلستان
اطلاعات انتشار: چهارمین همایش ملی فرسایش و رسوب، سال
تعداد صفحات: ۸
در این تحقیق کارایی 4 روش مدل آماری دو متغیره، تراکم عددی و سطحی غیر وزنی و وزنی (به روش AHP در حوضه آبخیز چهلچای به منظور تعیین مدل برتر جهت مدیریت خطر مورد مقایسه قرار گرفتند. از طریق انجام بازدید میدانی در کل حوضه و استفاده از اطلاعات محلی و دستگاه GPS فهرستبرداری و نقشه پراکنش زمینلغزشها تهیه گردید. با مرور منابع قبلی و بررسی حوضه آبخیز چهلچای نه عامل ارتفاع، شیب، جهت شیب، زمینشناسی، فاصله از گسل، فاصله از آبراهه، فاصله از راه، کاربری اراضی و میزان بارش به عنوان عوامل موثر بر زمین لغزش انتخاب و نقشه خطر نسبی زمین لغزش براساس 4 روش مذکور تهیه گردید. برای مقایسه میزان تفاوت بین کلاسهای خطر مدلها از آزمون کایاسکوئر، برای مقایسه میزان توافق نقشههای خطر از شاخص کاپا و برای ارزیابی صحت مدلها از شاخص Qs استفاده گردید.

۱۰پهنهبندی خطر زمینلغزش توسط روش آماری رگرسیون چندمتغیره گام به گام درحوضه چهلچای، استان گلستان
اطلاعات انتشار: دومین همایش ملی جغرافیا و برنامه ریزی شهری؛ فضای جغرافیایی، رویکرد آمایشی و مدیریت محیط، سال
تعداد صفحات: ۱۰
در این تحقیق خطر زمین لغزش در حوضه آبخیز چهل چای با مدل آماری چند متغیره رگرسیون گام به گام، برای مدیریت خطر و خسارت زمین لغزش مورد ارزیابی قرار گرفت. از طریق انجام بازدید میدانی در کل حوضه و استفاده ازاطلاعات محلی و دستگاه GPS فهرستبرداری و نقشه پراکنش زمینلغزشها در محیط GIS تهیه گردید. با مرورمنابع قبلی و بررسی حوضه آبخیز چهلچای ۹ عامل انتخاب و با انجام رگرسیون چندگانه گام به گام در نرم افزارSPSS 7عامل ارتفاع، شیب، زمینشناسی، فاصله از گسل، فاصله از راه، کاربری اراضی و میزان بارش رابطه معنی داری با مساحت زمین لغزش نشان دادند و به عنوان عوامل موثر بر زمین لغزش انتخاب و به تعیین بهترین معادله آن ها اقدام شد. با استفاده از این معادله نقشه خطر زمین لغزش در محیط نرم افزارArc gis تهیه، و براساس نقاط عطف منحنی فراوانی تجمعی پیکسل ها در ۶ کلاس ناچیز، خیلی کم، کم، متوسط، زیاد و خیلی کم طبقه بندی گردید

۱۱پهنه بندی خطر زمین لغزش در آبخیز سیاه رودبار– گلستان
اطلاعات انتشار: دومین کنفرانس سراسری آبخیزداری و مدیریت منابع آب و خاک، سال
تعداد صفحات: ۸
شناسایی نواحی مستعد وقوع زمین لغزش ها یکی از اقدامات اولیه در مدیریت منابع طبیعی و کاهش خسارات ناشی از این پدیده ها محسوب می گردد . در این راستا با توجه به هدف و شرایط محیط، مدل های پهنه بندی مختلفی ارائه گردیدهاست. در این تحقیق کارآیی مدل پهنه بندی خطر زمین لغزش حائری – سمیعی در حوضه آبخیز سیاه رودبار موردبررسی قرار گرفت . زمین لغزش های موجود شناسایی و نقشه پراکنش آنها بعنوان شاهد تهیه گردید . نقشه پهنه بندی خطر نسبی زمین لغزش به روش حائری –سمیعی تهیه شد .نتایج تحقیق نشان داد که بین اعداد و رده های خطر مدل حائری – سمیعی با تعداد، سطح و حاصل ضرب تعداد در سطح لغزش های موجود همبستگی و ارتباط معنی داری در سطح یک درصد بر قرار است. مدل حائری –سمیعی در آبخیز سیاه رود مدل مناسب می باشد

۱۲بررسی اثر افت سطح ایستابی در شوری آب زیرزمینی منطقه زید آباد سیرجان
اطلاعات انتشار: علوم كشاورزي و منابع طبيعي، خرداد - تير, دوره  ۱۳ , شماره  ۲، سال
تعداد صفحات: ۱۰
منطقه خشک زید آباد به عنوان یک قطب تولید پسته در سال های اخیر به دلیل بهره برداری بی رویه از منابع آب زیرزمینی با افت شدید سطح ایستابی و افزایش سریع شوری آب و عوارض تبعی آنها در توسعه کشاورزی روبرو شده است. هدف اصلی این تحقیق، بررسی اثر افت سطح ایستابی در شوری آب زیرزمینی است. بدین منظور ابتدا روند تغییرات افت سطح و شوری آب زیرزمینی در یک دوره 10 ساله (1372–1382) بر اساس داده های 29 چاه پیزومتری و 20 چاه مشاهده ای تعیین گردید. سپس 18 نمونه آب در امتداد 6 ترانسکت طولی شرقی – غربی 3) نمونه از هر ترانسکت( تهیه و مقدار شوری آب در آزمایشگاه اندازه گیری شد. بین پارامترهای افت سطح ایستابی و شوری آب در امتداد هر ترانسکت ضریب همبستگی و همچنین تفاوت آماری ارتفاع سطح و شوری آب چاه های پیزومتری و مشاهده ای در طول دوره آماری با آزمون کای – اسکوئر بررسی گردید. نتایج حاصل از ضریب همبستگی نشان داد که اثر افت سطح ایستابی بر شوری آب زیرزمینی در امتداد ترانسکت های A، B، C و D معنی دار بوده، اما در امتداد ترانسکت های E و F معنی دار نمی باشد. این روابط محلی به ترتیب با اثر برداشت بیش از حد و اثر تغذیه فاضلاب های شهر سیرجان قابل تفسیر می باشد.

۱۳ارزیابی خسارت زمینلغزش در حوضه آبخیز چهلچای، استان گلستان
اطلاعات انتشار: هفتمین همایش ملی علوم و مهندسی آبخیزداری ایران، سال
تعداد صفحات: ۸
زمینلغزش یکی از خطرات طبیعی است که همه ساله خسارت جانی و مالی فراوانی در مناطق کوهستانی، پر باران ولرزهخیز به همراه دارد. حرکتهای توده ای نقش موثری در تخریب جادههای ارتباطی، مراتع، مناطق کوهستانی و ایجاد فرسایش و رسوب در حوضههای آبخیز دارند. هدف از این تحقیق ارزیابی خسارت زمینلغزش به منظور مدیریتخطر و خسارت در حوضه کوهستانی چهلچای میباشد. از طریق انجام بازدید میدانی در حوضه و استفاده از اطلاعات محلی و اداره آبخیزداری، و دستگاهGPSرستبرداری و نقشه پراکنش زمینلغزشها تهیه گردید. با مرور منابع قبلی و بررسی حوضه آبخیز چهلچای ۹ عامل ارتفاع، شیب، جهت، زمینشناسی، فاصله از گسل، فاصله از آبراهه، فاصله از راه، کاربری اراضی و میزان بارش به عنوان عوامل موثر بر زمینلغزش انتخاب شد. نقشه شدت خطر با مدل آماری دومتغیره وزنیAHP تهیه شد. راهها، ساختمانها، منبع آب و اراضی زراعی به عنوان عناصر درمعرضخطر انتخاب شدند. آسیبپذیری عناصر براساس درجه اهمیت عناصر و شدت خطر ارزشدهی شد. نقشه خسارت از ضرب ۳ نقشه شدت خطر، عناصر درمعرضخطر و آسیبپذیری عناصر بدست آمد

۱۴ارزیابی وضعیت کیفی آب رودخانه چهل چای حوضه رودخانه گرگان رود با استفاده از شاخص کیفیت آب و استاندارد کیفیت آب ایران
اطلاعات انتشار: چهارمین کنفرانس مدیریت منابع آب ایران، سال
تعداد صفحات: ۱۰
کیفیت آب یکی از مسائل مهم درمدیریت منابع آب می باشد دراین خصوص شناخت مهمترین پارامترهای کیفی اب اهمیت زیادی دارد یکی از معیارهایی که با روشی ساده و براساس اطلاعات کیفی وضعیت رودخانه را نشان میدهد شاخص کیفیت آب می باشد که یک دید کلی نسبت به روند چگونگی تغییرات الودگی ارائه می دهد دراین تحقیق شاخص WQI به منظور ارزیابی و پهنه بندی کیفی آب روددخانه چهل چای واقع در حوضه رودخانه گرگانرود استانگلستان استفاده شده است همچنین با استفاده از مدل رگرسیون روابط بین پارامترها و تغییرات آنها مورد بررسی قرارگرفت. پارامترهای انتخابی دراین تحقیق کاتیونهای اصلی Na+,Ca+2 , Mg+2 انیونهای اصلی SO4 ,HCO3–2وCL–1 و برخی خصوصیات فیزیکی ا زجمله سختی کل هدایت الکتریکی درجه اسیدی و میزان باقیمانده خشک می باشند که در طول سالهای 50–87 اندازه گیری شده است در صورتی که حداکثر مطلوب مدنظر باشد کیفیت اب رودخانه ضعیف تا خوب براورد شده و درصورت مصرف به عنوان اب شرب نیازمند اقدامات بهبود کیفیت می باشد.

۱۵رابطه واحدهای ژئومورفولوژی و فرسایش و تولید رسوب در حوضه آبخیز کاشیدار (گرگانرود)
نویسنده(ها): ،
اطلاعات انتشار: علوم كشاورزي و منابع طبيعي، بهار, دوره  ۱۱ , شماره  ۱، سال
تعداد صفحات: ۱۴
فرسایش خاک، یک فرایند پیچیده و خطر نافذ ژئومورفولوژیکی (سرطان زمین)است و نرخ آن یک شاخص جامع برای ارزیابی درجه توسعه یافتگی و پایداری برنامه‌های مدیریت زمینی کشورها به شمار می‌رود. به دلیل وابستگی شدید خاکزایی بر سیستم‌های شکل‌زایی،بین واحدهای ژئومورفولوژی و فرسایش خاک در سطح مختلف فضایی، رابطه نزدیک وجود دارد.در این تحقیق برای بررسی رابطه بین واحدهای ژئومورفولوژی و فرسایش، پتانسیل فرساسش حوضه آبخیز کاشیدار با مدل ام.پسیاک در قالب رخساره های ژئومورفولوژی (واحدکار) که براساس همکنی در توپوگرافی،سنگ و واکنش فرسایشی در سطح نیمه تفصیلی و مقیاس 50000: 1 تفکیک شده‌اند، برآورد گردید. براساس نتایج حاصله، این حوضه دارای سه کلاسII،III، IV تولید رسوب و پنج کلاس II تاVI فرسایش است و میانگین آنها بترتیب 322 و 1105 مترمکعب در کیلومتر مربع در سطح سال می‌باشد بین میزان فرسایش ویژه و عوامل مدل در هر رخساره،معادله با رگرسیونی با 0.981 R= برقرار شد که در سطح (P<0.05)0.05 معنی‌دار می‌باشد در آنالیز رگرسیون چند متغیره (پسرو) نیز همه عوامل مدل با ضریب 0.95478= R2 در سطح معنی‌دار باقی ماندند.تفاوت رسوب و فرسایش ویژه در داخل واحدهای ژئومورفولوژی(واحد،تیپ،زیرتیپ،و رخساره (76 پولیکون با تکرار)و همچنین تفاوت تعداد و مساحت پولیکون بین نقشه های واحدها و نقشه رسوب و فرسایش ویژه به روش کای– اسکوئر مورد آزمون گرفت.از بین 17 آزمون به غیر از تفاوت تعداد پولیکون نقشه واحد و رسوب ویژه،بقیه تفاوتها در سطح 1تا (0.01

<\p>


۱۶بررسی خصوصیات رسوب شناختی جریان مختلط در حوزه آبخیز زیارت گرگان
اطلاعات انتشار: علوم كشاورزي و منابع طبيعي، بهار, دوره  ۱۱ , شماره  ۱، سال
تعداد صفحات: ۱۰

۱۷ارتباط مولفه های اقلیمی (دما و رطوبت) پهنه های رویشی با حضور عناصر فلور صحرا– سندی در حاشیه شرقی ناحیه خزری
نویسنده(ها): ،
اطلاعات انتشار: علوم كشاورزي و منابع طبيعي، فروردين- ارديبهشت, دوره  ۱۴ , شماره  ويژه نامه منابع طبيعي (ضميمه)، سال
تعداد صفحات: ۱۴

۱۸تدوین استاندارد و برنامه مدیریت کیفیت هوای استان گلستان
نویسنده(ها):
اطلاعات انتشار: علوم كشاورزي و منابع طبيعي، فروردين- ارديبهشت, دوره  ۱۴ , شماره  ويژه نامه منابع طبيعي (ضميمه)، سال
تعداد صفحات: ۱۳
در راستای مطالعات چند مرحله ای تدوین ضوابط استقرار منابع آلاینده ناحیه ای کیفیت هوای استان گلستان، در مرحله اول با تدوین یک مدل عددی گسترده، پتانسیل خطر آلودگی استان گلستان در قالب 198 واحد زیست محیطی هم توان ارزیابی و با 5 کلاس خطر نقشه بندی و علت های اصلی وضعیت موجود هوا تعیین گردید. در مرحله دوم با نظر کارشناسی و ارزش گذاری عددی 11 پارامتر مدیریتی، سطح استاندارد و برنامه مدیریت کیفیت هوا به تفکیک مناطق کلاس های پتانسیل خطر و محدوده شهرستان ها تعیین شد. با تلفیق داده های هم بسته، دو سناریوی مدیریتی استراتژی با قابلیت اجرایی متفاوت: 1– سناریوی توسعه تسکینی– کنترلی و 2– سناریوی توسعه پیشگیری– حفاظتی به تفکیک مناطق خطر و محدوده شهرستان ها تدوین و مقایسه گردید. نتایج حاصله نشان می دهد که تفاوت سطح استاندارد و برنامه های مدیریتی مناطق خطر استان در سطح 1 درصد معنی دار ولی بین شهرستان ها ( به استثنای شاخص سطح اقدامات لازم) در سطح 5 درصد معنی دار نمی باشد. بدین جهت اجرای استانداردها و برنامه های ناحیه ای و استانی کیفیت هوا در مناطق خطر مرکب از واحدهای زیست محیطی هم توان و به صورت متمرکز در متن سند آمایش و توسعه پایدار استان نسبت به محدوده شهرستان ها ارجح و عملی تر است. دو سناریوی مدیریتی توسعه تسکینی و توسعه حفاظتی نیز در بین مناطق خطر آلودگی هوا و محدوده شهرستان ها تفاوت های درونی و بیرونی قابل ملاحظه ای دارند و ایجاد توازن منطقی و به هنگام بین آنها به ارایه های مدیریتی و تصمیم گیری پویا و چند جانبه نیاز دارد. به نظر می رسد که گزینه اعمال استاندارد به مراتب سختر برای مناطق زیستی (استراتژی حفاظتی) و کلاس های خطر IV , V (استراتژی تسکینی) و اکتفا به استاندارد جاری برای بقیه مناطق استان با مراقبت های ادواری 5 تا 10 ساله به نیازهای زیست محیطی و توان اجرایی و مدیریتی استان نزدیکتر باشد.

۱۹تعیین پتانسیل روانگرایی خاک در سواحل جنوب شرقی دریای خزر استان گلستان
اطلاعات انتشار: کنفرانس ملی توسعه پایدار و عمران شهری، سال
تعداد صفحات: ۱۲
یکی از بزرگترین پدیده های ویرانگر و عامل اصلی خسارت به سازه های آبی و ابنیه های فنی درحین وقوع زلزله در مناطقی که برروی خاکهای ماسه ای بنا شده اند کاهش یا زوال مقاومت خاک براثر وقوع روانگرایی می باشد شناخت مناطق مستعد خطارت طبیعی از گامهای اولیه در برنامه ریزی های توسعه ای و مدیریت عمران شهری است روانگرایی خاک بع نوان یک خطر طبیعی باعث ناپایداری زمین فرسایش خاک و همچنین کاهش پتانسیل توان تولید خاک اراضی کشاورزی می شود روانگرایی درخاکهای سست ماسه ای اشباع براثر بالا رفتن فشار آب منفذی وکاهش مقاومت برشی رخ میدهد روشهای متعددی برای ارزیابی روانگرایی خاک وجود دارد کهدراینجا از مدل SWM استفاده شده است این تحقیق درسواحل جنوب شرقی دریای خزر با هدف پهنه بندی و ارزیابی پتانسیل خطر وقوع روانگرایی انجام شده است پس از تهیه داده ها و نقشه های رقومی پایه با استفاده از مدل سه پارامتری SWM در محیط نرم افزار ArcGIS آنالیز همپوشانی صورت گرفته و سپس نقشه پهنه بندی خطرروانگرایی با 5 کلاس تهیه شده است نتایج تحقیق حاضر می تواند در برنامه ریزی توسعه شهری اولویت بندی و نظارت در اجرای آیین نامه های ساختمان سازی درمناطق دشتی و ساحلی درمعرض خطر و مدیریت کاهش اثرات مخرب زمین لرزه و روانگرایی مفید واقع گردد.

۲۰مقایسه کارآیی دو مدل پهنه بندی خطر زمین لغزش (حائری و مورا) در آبخیز سیاه رودبار– گرگان
اطلاعات انتشار: علوم كشاورزي و منابع طبيعي، مرداد - شهریور, دوره  ۱۲ , شماره  ۳، سال
تعداد صفحات: ۹
شناسایی مناطق مستعد وقوع زمین لغزش از طریق پهنه بندی توان خطر با مدل های تجربی مناسب، یکی از اقدامات اولیه در کاهش خسارت احتمالی و مدیریت خطر است. هدف اصلی این مقاله مقایسه کارآیی و مدل پهنه بندی خطر زمین لغزش موسوم به حائری – سمیعی و مورا – وارسون در حوضه آبخیز سیاه رودبار است. بدین جهت نقشه خطر زمین لغزش هر دو مدل در مقیاس 1:50000 و به صورت کروپلت راستری با ابعاد شبکه سلول 1×1 سانتی متر (به عنوان برآورد خطر نسبی) تهیه گردید. همچنین زمین لغزه های موجود از طریق مشاهدات زمینی و مورفومتری، به عنوان شاهد زمینی (مرجع خطر) نقشه بندی شد. نتایج تحقیق نشان می دهد که بین عدد خطر و کلاس خطر مدل حائری – سمیعی با تعداد، مساحت و حاصل ضرب تعداد در مساحت زمین لغزه های آبخیز همبستگی و ارتباط معنی داری در سطح یک درصد (0.01>P) وجود دارد، ولی این همبستگی در مدل مورا – وارسون معنی دار نمی باشد. این ارتباط نماینده برتری مدل منطقه ای حائری – سمیعی برای آبخیز سیاه رود است و نقشه خطر حاصل از آن با نقشه پراکنش زمین لغزه های موجود انطباق فضایی بالایی دارد. 

۲۱مدل عددی ارزیابی پتانسیل خطر آلودگی هوای استان گلستان
نویسنده(ها):
اطلاعات انتشار: علوم كشاورزي و منابع طبيعي، فروردین- اردیبهشت, دوره  ۱۲ , شماره  ۱، سال
تعداد صفحات: ۱۲
به منظور ارزیابی و پهنه بندی پتانسیل خطر آلودگی هوای استان گلستان که فاقد آمار و ایستگاه های ثابت و سیار دیده بانی انتشار و تراکم مواد آلاینده استان می باشد، یک مدل عددی گسترده با 44 پارامتر موثر مرکب از سه گروه عمده: کاربری زمین، دینامیک اتمسفر و تراکم مواد آلاینده تدوین و در قالب 198 واحد زیست محیطی هم توان اجرا گردید. پارامترهای مدل بر حسب ماهیت و نوع اثر در فرایند آلودگی هوا به سه گروه: افزاینده، کاهنده، افزاینده– کاهنده خطر تقسیم شد که دارای وزن و نرخ اثر متفاوت هستند. وزن هر پارامتر بر اساس اهمیت نسبی در ایجاد پتانسیل آلودگی هوا و تجاوز از حد استاندارد هوای پاک در مقیاس (3– تا 3+) و نرخ طبقات آن (2 تا 5 طبقه) با رابطه خطی بر مبنای دامنه تغییرات مقادیر و حد مجاز استاندارد، در مقیاس 1 تا 5 تعیین گردید. عدد شاخص خطر آلودگی هوا در هر واحد زیست محیطی از حاصل ضرب وزن در نرخ پارامتر و جمع جبری اعداد مثبت و منفی پارامترها محاسبه و با دامنه مساوی به 5 کلاس تقسیم شد. با اجرای مدل از منابع اطلاعاتی متفاوت در سطح نیمه تفصیلی، نقشه کروپلت پتانسیل خطر آلودگی استان گلستان در مقیاس 1: 250000 تهیه گردید. بر اساس نتایج حاصله، دامنه عدد شاخص خطر آلودگی در استان به دلیل تنوع شرایط موثر، نسبتا زیاد است و تفاوت تعداد و مساحت پولیگون بین کلاس های خطر در سطح 1 درصد (p<0.01) معنی دار می باشد. علاوه بر این، انطباق کلاس های خطر بالا با مناطق پرجمعیت شهری– صنعتی نوار کوهپایه ای و کلاس های خطر پایین با مناطق کم جمعیت و روستایی شمال شرقی، نماینده قدرت تفکیک فضایی و موضوعی این مدل منطقه ای در حد پهنه ها و پارامترهای مناسب برای برنامه ریزی و مدریت و کنترل کیفیت هواست. اعتباریابی و واسنجی این مدل منطقه ای از طریق دیده بانی و نظارت سیستماتیک مستمر بر تراکم مواد آلاینده در قسمت مختلف های مختلف استان به ویژه در نقاط بحرانی آن در آینده باز است. 

۲۲به کارگیری سیستم اطلاعات جغرافیایی و معادله اسکیدمور در تعیین حد ‌مجاز فرسایش خاک برای برنامه‌ریزی اقدامات حفاظت خاک درآبخیز چهل‌چای_ استان گلستان
اطلاعات انتشار: اولین کنگره ملی علوم و فناوریهای نوین کشاورزی، سال
تعداد صفحات: ۵
حد مجاز یا حد قابل قبول معیار نهایی کنترل فرسایش برای حفظ بهره‌وری از خاک و امنیت زیست محیطی در دراز مدت است. در این تحقیق سعی بر آن شد تا با استفاده از روشی مناسب به منظور فراهم آوردن راهنمایی در ارزیابی حد مجاز فرسایش خاک در آبخیز چهل‌چای در استان گلستان بدست آید. یک روش کمی برای ارزیابی حد مجاز فرسایش در منطقه مورد مطالعه با در نظر گرفتن عمق خاک انتخاب گردید، در این روش با استفاده از معادله اسکیدمور T=(T1+T2)\2–(T2–T1)\2cos[π(Z–Z1)\(Z2–Z1)] که در آن Tحد مجاز هدر رفت خاک و T2، T1حد مجاز پایینی و بالایی و Z ضخامت پروفیل خاک حاضر و Z1 و Z2 به ترتیب حداقل و مناسب‌ترین عمق خاک مورد بررسی قرار گرفت. با توجه به محدودیت‌های برآورد مقدار T این معادله نتایج رضایت بخشی را برای تشریح و تعیین حد مجاز فرسایش نشان می‌دهد. با تهیه نقشه حد مجاز فرسایش مساحت هر قسمت محاسبه گردید بیشترین مساحت منطقه حدود 73\34% از کل منطقه را حد مجاز فرسایش 37\5 (T\ha\year) و کمترین مساحت حدود 5\0% را حد مجاز فرسایش 22\2%(T\ha\year) به خود اختصاص داده است. مقادیر حد مجاز فرسایش خاک در تشخیص مقدار قابل قبول هدر رفت خاک منطقه به منظور برنامه‌ریزی و اولویت‌بندی برای مدیریت صحیح آبخیر مورد نظر کمک شایانی را به ما می‌کند

۲۳اثر برنامه های آمایشی بر کاهش عناصردر معرض خطرسیل
اطلاعات انتشار: دومین کنفرانس برنامه ریزی و مدیریت محیط زیست، سال
تعداد صفحات: ۱۰
هر ساله سطح وسیعی از کشور تحت تاثیر طغیان آب رودخانه ها و جاری شدن سیلاب قرار گرفته ودر اثر آن تاسیسات عمرانی ،امکانات ارتباطی ،زمینهای کشاورزی شهرها و روستاها تخریب می گردد.تغییر کاربری های اراضی از یک سو و استفاده از اراضی بدون توجه به پتانسیل آنها موجب گردید تا سیلاب ها سال به سال چه از نظرتعداد دفعات و چه از نظر شدت خسارت افزایش چشمگیری داشته باشد.در این تحقیق که در حوضه آبخیز آزران کاشان صورت گرفته است؛تلاش می شود تا میزان اثر برنامه های آمایشی بر بحران محیطی سیل مورد بررسی قرار گیرد.بدین منظور ابتدا نقشه کاربری اراضی سال1386 از داده های رقومی ماهواره ای سنجنده ۲۰۰۲+TM بدست آمده و نقشه کاربری اراضی آتی (آمایشی)به روش سیستمی و مدلهای ارزیابی مخدوم تهیه شده است.سپس بر اساس نقشه های کاربری سال1386 و آمایشی،نقشه های پهنه بندی خطر سیل برای دوره بازگشت های مختلف از مدل HEC–RAS ونقشه عناصر در معرض خطر سیل در حوضه آزران بدست آمده است.نتایج این مطالعه نشان می دهد که در منطقه مورد بررسی با اجرای برنامه های آمایشی، میزان مساحت پولیگون های عناصر در معرض خطر سیل،با کلاس 1از کاربری سال 1386 تا کاربری آمایشی 14.5درصد،در کلاس 2از سال1386 تا کاربری آمایشی 52درصد،در کلاس 3از سال1386 تا کاربری آمایشی،42درصد کاهش ایجاد می گردد.

۲۴بررسی اثر معیار خاک در بیابان زایی دشت ورامین با استفاده از مدل IMDPA وgis
اطلاعات انتشار: دومین کنفرانس برنامه ریزی و مدیریت محیط زیست، سال
تعداد صفحات: ۸
خاک به عنوان یکی از معیار های مهم در پدیده بیابان زایی قلمداد می شود؛ به طوری که بیابان زایی معادل تخریب خاک فرض شده است. هدف این تحقیق نشان دادن درجه تاثیر معیار خاک در بیابان زایی دشت ورامین می باشد. بدین منظور پس از تلفیق نقشه های کاربری اراضی و زمین شناسی و تهیه نقشه واحد های کاری، بازدید میدانی و جمع آوری آمار و اطلاعات خاکشناسی موجود، امتیاز دهی به شاخص های هدایت الکتریکی، عمق خاک، بافت خاک و میزان سنگریزه عمقی با بهره گیری از مدل IMDPA صورت گرفت. سپس نقشه هر شاخص با توجه به وزن دهی انجام شده بر پایه واحد های کاری در محیط GIS تهیه شد و در نهایت برای تعیین شدت بیابان زایی با بهره گیری از میانگین هندسی شاخص ها، نقشه بیابان زایی ناشی از این معیار تهیه گردید. نتایج تحقیقات نشان داد که منطقه از حیث معیار مورد بررسی با میانگین ارزش عددی 37\3 در کلاس شدید بیابان زایی قرار دارد، حدود 49% از مساحت منطقه مورد مطالعه در کلاس خیلی شدید بیابان زایی، 5\36% در کلاس شدید، 5\10% در کلاس متوسط و 4% در کلاس کم و ناچیز بیابان زایی قرار دارد. همچنین از میان شاخص ها، شاخص هدایت الکتریکی با ارزش عددی 35\3 بیشترین تاثیر را در بیابان زایی منطقه دارد.

۲۵برنامه مدیریت حوزه آبخیز کوهدشت لرستان با استفاده از آمایش سرزمین
اطلاعات انتشار: علوم كشاورزي و منابع طبيعي، خرداد - تير, دوره  ۱۵ , شماره  ۲، سال
تعداد صفحات: ۱۰
آمایش سرزمین علمی است که با توجه به ویژگی های اکولوژیک سرزمین و شرایط اقتصادی– اجتماعی آن، نوع استفاده بهینه از سرزمین را مشخص می سازد. در آمایش حوزه آبخیز کوهدشت که مساحت آن 456 کیلومتر مربع است، نقشه های طبقات ارتفاع از سطح دریا، درصد شیب، جهت های جغرافیایی، ویژگی های خاکشناسی، تیپ و تراکم پوشش گیاهی به روش دوتایی با هم ترکیب شده و نقشه نهایی واحدهای زیست محیطی به دست آمد. همچنین ویژگی های اقلیم شناسی، منابع آب، شبکه جاده و فرسایش خاک برای هر واحد ثبت گردید و مطالعات اقتصادی و اجتماعی نیز برای حوزه از طریق پرسشنامه انجام شد. در نتیجه فرآیند آمایش سرزمین، 793 اکوسیستم خرد یا واحد زیست محیطی مشخص گردید.برای این اکوسیستمهای خرد نیز ارزیابی توان اکولوژیک برای کاربریهای کشاورزی، مرتعداری، جنگلداری، توریسم گسترده، توسعه شهری و حفاظت صورت پذیرفت و با تلفیق ارزیابی با نیاز اقتصادی و اجتماعی منطقه، کارآمایش سرزمین حوزه به پایان رسید. در نتیجه کار آمایش از کل مساحت منطقه 6\42 درصد به کشاورزی، 03\17 درصد به مرتعداری، 4\3 درصد به جنگلداری، 24\12 درصد به توریسم گسترده، 3\0 درصد به توسعه شهری و 9\21 درصد به حفاظت اختصاصی پیدا کرد.
نمایش نتایج ۱ تا ۲۵ از میان ۱۰۳ نتیجه