۱شناخت عوامل موثر در خشکسالی هیدرولوژیک به منظور کنترل آنها در حوزه ابخیز دریاچه نمک
اطلاعات انتشار: اولین کنفرانس ملی بررسی راهکارهای مقابله با کم آبی و خشکسالی، سال
تعداد صفحات: ۶
کشور ما ایران در کمربند بیابانی کره زمین قرارداشته هر ساله از کمبود (خشکسالی) و بیش بود (سیل) آب به نحوی رنج می برد به طوری که سالانه خسارات زیادی به اراضی کشاورزی و منابع طبیعی وارد می شود به همین جهت اجرای هر گونه طرح های کنترل و مهار خشکسالی و سیل مبتنی بر شناسایی عوامل موثر در بروز خشکسالی و سیل می باشد.
امروزه با توجه به زمینه فعالیت محققان رشته های مختلف تعاریف متفاوتی برای خشکسالی ارائه شده که درنهایت موجب طبقه بندی و تفکیک این پدیده شده است. این امر سبب گردیده است که روشهای مختلفی جهت پیش بینی این پدیده ابداع و ارائه گردد. یکی از بهترین روشهای پش بینی خشکسالی، خشکسالی هیدرولوژیک میباشد.
در این مطالعه با بررسی کلیه ایستگاه های موجود در حوزه مورد مطالعه، 22 ایستگاه هیدرومتری مناسب انتخاب و سپس جریانهای حداقل یک، هفت، پانزده و سی روزه هر یک از ایستگاه ها با استفاده از آمار دبی روزانه با ترسیم منحنی های تداوم جریان سالیانه برآورد شد. با براگیری هشت تابع توزیع آماری، تابع توزیع احتمال لوگ نرمال سه پارامتری بعنوان مناسبترین توزیع منطقه ای انتخاب و جریانهای حداقل یک ، هفت، پانزده وسی روزه با دوره برگشت های مختلف براورد گردیدند. همچنین هشت پارامتر فیزیوگرافی، دو پارامتر اقلیمی و یک پارامتر زمین شناسی برای هر یک از حوزه های منتخب تعیین شدند. سپس عوامل در 22 زیر حوزه با استفاده از تجزیه و تحلیل عاملی مورد تجزیه و تحلیل قرارگرفت و نتایج آن با رگرسیون گام به گام مقایسه گردید. بر این اساس مشخص شد که عوامل متوسط بارندگی سالیانه، مساحت و ارتفاع حداقل به ترتیب مهمترین عوامل در ایجاد خشکسالی هیدرولوژیک هستند و بایستی در برنامه ریزی های آتی جهت کنترل خشکسالی مد نظر قرار گیرند.

۲تعیین مناسبترین توابع توزیع آماری جریانهای حداقل 1 تا 30 روزه (مطالعه موردی ایستگاه هیدرومتری گنبدکاووس)
اطلاعات انتشار: پنجمین همایش ملی علوم و مهندسی آبخیزداری ایران، سال
تعداد صفحات: ۱۰
مشکلات ناشی از کمآبی بخصوص کمآبیهای کوتاهمدت و چند روزه در همه مناطق بهویژه در مناطق خشک و نیمهخشک گریبان–گیر همه مردم و مدیران منابع آب شدهاست. متاسفانه تحقیقات انجام شده در رابطه با کمآبی در مقایسه با سیل بسیار کم میباشد.تعیین احتمال وقوع کمآبی برای دورههای کوتاهمدت جند روزه، میتواند کمک زیادی به برنامهریزی و استفاده از منابع آبی در مصارف شرب، صنعت، محیط زیست و کشاورزی نماید. به این منظور مناسبترین توزیع آماری که بر جریانهای حداقل برازش مناسبی داشتهباشد، تعیین میشود. در این تحقیق از آمار دبی روزانه رودخانه گرگانرود در ایستگاه هیدرومتری گنبد طی یک دوره آماری تقریبا 50 ساله استفاده شدهاست

۳تعیین مناسبترین توابع توزیع آماری جریانهای حداقل یک تا سی روزه(مطالعه موردی: ایستگاه هیدرومتری بنکوه)
اطلاعات انتشار: ششمین همایش ملی علوم و مهندسی آبخیزداری ایران، سال
تعداد صفحات: ۸
تحلیل سنجه های فراوانی جریان کمینه روشی دقیق و عملی برای مطالعه خشکسالی هیدرولوژیک میباشد. جریان کمینه سالانه را معمولا به صورت کمترین جریان متوسط در چند روز پیاپی از قبیل 7 ، 15 ، 30 و 60 روزه در طول یکسال تعریف می کنند. به این منظور مناسبترین توزیع آماری که بر دبیهای کمینه برازش مناسبی داشته باشد، تعیین میشود. در این تحقیق از آمار دبی روزانه رودخانه حبله رود در ایستگاه هیدرومتری بن کوه طی یک دوره آماری 54 ساله استفاده شده است

۴تحلیل خشکسالی آبشناختی در حوضه آبخیز کارون شمالی
اطلاعات انتشار: نخستین کنفرانس پژوهشهای کاربردی منابع آب ایران، سال
تعداد صفحات: ۱۲
در دهه های اخیر تحلیل فراوانی جریان حداقل رودخانه ای به عنوان یکی از روش های پیش بینی خشکسالی آبشناختی مورد توجه محققان قرار گرفته است. در تحلیل فراوانی جریان حداقل در حوضه هایی با طول دوره آماری کوتاه مدت و حوضه های فاقد ایستگا ههای اندازه گیری جریان همواره با مشکلاتی روبرو هستیم. برای کاهش برخی از این مشکلات از روش های منطقه ای کردن تحلیل فراوانی استفاده م یشود. در این تحقیق برای پیش بینی خشکسالی هیدرولوژیک در حوضه آبخیز کارون شمالی، از روش تحلیل فراوانی منطقه ای جریان حداقل به سه روش بهره گرفته شد. نتایج تحلیل منطقه ای نشان داد که ارتفاع متوسط و شیب متوسط حوضه آبخیز کارون شمالی از عوامل مؤثر بر جریان حداقل در این حوضه اند.مقایسه سه روش مذکور نشان داد که روش ایجاد ارتباط بین جریان حداقل با دور ههای بازگشت مختلف و ویژگی های حوضه درتمامی دوره های بازگشت از دقت بالاتری نسبت به دو روش دیگر برخوردار است. از میان 2 روش دیگر یعنی شاخص جریان حداقل و منطق های کردن پارامترهای توزیع روش شاخص جریان کم در دور ههای بازگشت 5 ،10 و 20 سال نسبت به روش منطقه ای کردن پارامترهای توزیع خطای کمتری دارد ولی در دوره های بازگشت بالاتر یعنی 50 و 100 سال روش منطق های کردن پارامترهای توزیع ارج ح می باشد.بررسی نقشه های ناحیه بندی جریان حداقل در سطح حوضه با استفاده از شاخص های Q 95 وQ7,T نیز نشان داد از میان نواحی که بیشتر خشکسالی را تجربه می کنند گستره جنوبشرقی حوضه، خشکسالی شدیدتری را نسبت به سایر نقاط تجربه می کند.بنابراین در معرض خسارات و صدمات اقتصادی– اجتماعی خشکسالی هیدرولوژیک قرار دارد و لذا در مطالعات منابع آب نیازمند توجه بیشتری است.

۵تجزیه و تحلیل جریان های حداقل در حوزه های نیمه خشک شمال شرق خراسان رضوی
اطلاعات انتشار: پژوهشنامه مديريت حوزه آبخيز، بهار و تابستان, دوره  ۱ , شماره  ۱، سال
تعداد صفحات: ۱۵
با توجه به اثرات زیان بار خشکسالی، شناخت سنجه های فراوانی جریان های حداقل، از اهمیت ویژه ای برخوردار است. تجزیه و تحلیل جریان های حداقل روشی در برآورد خشکسالی هیدرولوژیک می باشد. از بین روش های برآورد در مناطق فاقد آمار کافی، آنالیز منطقه ای جریان های حداقل، روش مناسبی است که متکی بر آمار واقعی بوده، لذا نتایج بدست آمده با این روش با ضریب اطمینان بیشتری همراه است. در این مطالعه از داده های 19 ایستگاه هیدرومتری واقع در شمال شرق خراسان رضوی برای تحلیل جریان های حداقل استفاده و ضمن محاسبه سری های جریان حداقل سالانه با تداوم های 7، 15 و 30 روزه، هشت تابع توزیع آماری داده ها برازش داده شد و توزیع لوگ پیرسون تیپ III به عنوان توزیع مناسب منطقه ای انتخاب گردید. همچنین 16 پارامتر فیزیوگرافی، اقلیمی و زمین شناسی برای حوزه های منتخب تعیین گردید. از روش تجزیه و تحلیل عاملی برای انتخاب متغیر های مستقل استفاده شد. نتایج حاصله نشان داد که از 16 پارامتر ورودی، 3 ویژگی مساحت، بارندگی متوسط سالانه و درصد سازند نفوذپذیر به عنوان مهم ترین عوامل خشکسالی هیدرولوژیک شناخته شدند که 79% واریانس را توضیح می دهند. با استفاده از روش تجزیه و تحلیل خوشه ای، دو منطقه همگن و کل منطقه مورد مطالعه با در نظر گرفتن سه عامل مذکور انجام پذیرفت. در نهایت مدل هایی برای تداوم های مختلف روزانه و دوره بازگشت های 2 تا 50 سال ارائه گردید. بررسی ها نشان می دهد که مدل های ارائه شده برای مناطق همگن دارای ضرایب تبیین بالا و خطای استاندارد کمتری نسبت به کل منطقه می باشد.

۶تحلیل فراوانی جریان های کمینه راهی برای پیش بینی خشکسالی هیدرولوژیک (مطالعه موردی: حوزه آبریزکارون شمالی در استان چهارمحال و بختیاری )
اطلاعات انتشار: اولین همایش ملی مهندسی و مدیریت کشاورزی، محیط زیست و منابع طبیعی پایدار، سال
تعداد صفحات: ۱۳
یکی از مسائلی که به خصوص در سالهای اخیر بشر با آن مواجه شده است بحران آب است. این مشکل در سالهایی نمایان تر می شود که پدیده خشکسالی روی می دهد و یکی از تبعات هیدرولوژیک خشکسالی به حداقل رساندن آب رودخانه هاست. از نظر زیست محیطی به حداقل رساندن آب رودخانه ها باعث وارد شدن خسارات شدید به محیط زیست می شود. از دیدگاه مدیریتی نیز این حداقل آب در مطالعات آب رسانی شهری، صنعتی و کشاورزی اهمیت ویژه ای دارد. با توجه به اثرات زیان بار خشکسالی، شناخت سنجه های فراوانی جریان های ح داقل، از اهمیت ویژه ای برخوردار است. تجزیه و تحلیل جریان های حداقل روشی در برآورد خشکسالی هیدرولوژیک است. در این مطالعه از داده های 11 ایستگاه هیدرومتری واقع در حوزه آبریزکارون شمالی در استان چهارمحال و بختیاری برای تحلیل جریان های حداقل استفاده شد و ضمن محاسبه جریان حداقل سالانه با تداوم 7 روزه، دبی هایی با دوره بازگشت های 2، 5، 10، 20، 25، 50 و 100 سال به دست آمد و پس از برازش هشت توزیع آماری برای داده ها توزیع گامای دو پارامتره و ویبول برای منطقه مناسب تشخیص داده شد.

۷برازش توزیع های آماری جریان های سیلابی در استان های خراسان رضوی و شمالی(مطالعه موردی 30 ایستگاه هیدرومتری)
اطلاعات انتشار: دومین همایش ملی بیابان با رویکرد مدیریت مناطق خشک و کویری، سال
تعداد صفحات: ۹
امروزه حفظ و نگهداری از منابع آبی و بهره برداری بهینه ار آن یکی از هدف های پایه ای متخصصان امور آب می باشد. مشکلات ناشی از کم آبی بخصوص کم آبی های کوتاه مدت و چند روزه در همه مناطق به ویژه در مناطق خشک و نیمه خشک گریبان–گیر همه مردم و مدیران منابع آب شده است. متاسفانه تحقیقات انجام شده در رابطه با کم آبی در مقایسه با سیل بسیار کم می باشد. تعیین احتمال وقوع کم آبی برای دوره های کوتاه مدت چند روزه، می تواند کمک زیادی به برنامه ریزی و استفاده از منابع آبی درمصارف شرب، صنعت، محیط زیست و کشاورزی نماید. به این منظور مناسب ترین توزیع آماری که بر جریان های حداقل، برازش مناسبی داشته باشد، تعیین می شود. در این مقاله از آمار دبی ایستگاه های هیدرومتری خراسان رضوی و شمالی جهت به دست آوردن دوره های بازگشت 2، 5، 10، 15، 20، 25، 50، 100، 200 و1000 ساله استفاده شد. برای این منظور از نرم افزار smada(Distrib) استفاده گردید که نتایج نشان دهنده این بود که توزیع Lognormal (3P) در دوره های مختلف کم آبی مناسبترین توزیع آماری می باشد.

۸نگرشی نو در آنالیز فراوانی جریانهای حداقل هفت روزه (مطالعه موردی: حوضه دریاچه ارومیه)
اطلاعات انتشار: دانش كشاورزي، سال
تعداد صفحات: ۱۲
دبی حداقل هفت روزه یکی از مهمترین پارامترهای مورد نیاز برای مدیریت کمی و کیفی رودخانه بوده و نقش مهمی در تعیین جریانهای حداقل و تعیین حقابه زیست محیطی دارد که به روش آنالیز فراوانی برای دوره بازگشت معین قابل برآورد است. با توجه به ماهیت پیچده کمآبیها، با مطالعات محدودی که بر روی توزیع احتمالاتی کمآبیها صورت گرفته، هنوز بررسی توزیعهای احتمالاتی مناسب برای آنالیز فراوانی کمآبیها مورد توجه است. در این تحقیق سعی شد تا در کنار ارزیابی عملکرد توزیعهای احتمالاتی متداول در تحلیل جریان حداقل، توزیع احتمالاتی به نام توزیع مقادیر حدی نوع سه برای توصیف نمایههای کم آبی معرفی گردد. توزیع احتمالاتی ارایه شده با بکارگیری توزیع لوگنرمال برای متوسط جریان هفت روزه بدست آمده است. نتایج بررسیهای بعمل آمده بر روی جریانهای حداقل هفت روزه حوضه دریاچه ارومیه نشان میدهد، توزیع احتمالاتی معرفی شده یعنی توزیع مقادیر حدی نوع سه عملکرد بسیار بهتری در مدل کردن جریان حداقل هفت روزه نسبت به سایر توزیعهای احتمالاتی متداول دارد.

۹تحلیل فراوانی منطقه ای جریان های حداقل با استفاده از گشتاورهای خطی و روش های چند متغیره
اطلاعات انتشار: مجله پژوهش آب ايران، دهم،شماره۲۰، فروردين ، سال
تعداد صفحات: ۴
بررسی جریان های حداقل برای برنامه ریزی و کنترل میزان بهره برداری از منابع آبی به ویژه در مناطق خشک و نیمه خشک مهم است. در این بررسی داده های هیدرومتری مربوط به 26 ایستگاه در حوزه سد سفیدرود انتخاب شد و کمترین جریان 7 روزه در هر سال به عنوان شاخص جریان کم در هر یک از ایستگاه های مزبور محاسبه شد. متغیرهای فیزیوگرافی و کاربری اراضی حوضه نیز در محیط نرم افزار GIS محاسبه شد. با استفاده از آزمون نکوئی برازش گشتاورهای خطی، توابع توزیع پیرسون نوع سه و لجستیک تعمیم یافته به عنوان بهترین تابع توزیع در دو بخش همگن هیدرولوژیک (حوضه قزل اوزن و شاهرود) در منطقه مشخص شد سپس مقدار جریان حداقل در دوره های بازگشت مختلف با استفاده از تحلیل فراوانی محاسبه شد. نتایج مدل سازی جریان کم با استفاده از رگرسیون چندمتغیره نشان داد مساحت حوضه، نوع کاربری اراضی، شیب متوسط حوضه و ضریب گردی حوضه از عوامل اصلی تاثیرگذار بر میزان جریان حداقل در حوضه هستند.

۱۰تحلیل فراوانی منطقه ای جریان کم در حوزه آبخیز کارون شمالی
اطلاعات انتشار: فصلنامه علوم و فنون كشاورزي و منابع طبيعي، هجدهم،شماره۴(پياپي ۷۰)، زمستان ، سال
تعداد صفحات: ۱۳
خشکسالی هیدروژیک معمولاً بر منطقه وسیعی تاثیر گذار است و جریان حداقل رودخانه ای شاخص مناسبی برای مطالعه خشکسالی هیدرولوژیک است. در این تحقیق جهت پیش بینی خشکسالی هیدرولوژیک در حوزه آبخیز کارون شمالی، 14 ایستگاه با طول دوره آماری مناسب و آمار ثبت شده تا سال آبی 88–1387 انتخاب شد و 13 خصوصیت فیزیوگرافی و اقلیمی از ایستگاه های منتخب برای انجام آزمون همگنی به روش تحلیل خوشه ای سلسله مراتبی مد نظر قرار گرفت. سپس سری زمانی جریان حداقل 7 روزه، برای هر ایستگاه محاسبه شد و بر اساس آزمون های نکویی برازش کای اسکوئر و کلموگراف اسمیرنوف و همچنین محاسبه آماره توزیع گامای 2 پارامتره به عنوان بهترین توزیع منطقه ای شناسایی گردید و دبی جریان حداقل 7 روزه با دوره های بازگشت 5، 10،20، 50 و 100 سال با استفاده از نرم افزار FREQ در هر ایستگاه برآورد گردید. سپس تحلیل منطقه ای جریان کم به روش رگرسیون چند متغیره انجام شد. به علاوه با ترسیم منحنی تداوم جریان در هر ایستگاه، شاخص نیز برای هر ایستگاه استخراج گردید و نقشه های ناحیه بندی شاخص های ، ، و تهیه شد. نتایج تحلیل منطقه ای نشان داد که ارتفاع متوسط و شیب متوسط حوزه آبخیز کارون شمالی از عوامل موثر بر جریان حداقل در این حوزه می باشند. همچنین بررسی نقشه های ناحیه بندی جریان حداقل نیز نشان داد از میان نواحی که بیشتر خشکسالی را تجربه می کنند گستره جنوب شرقی حوزه، خشکسالی شدیدتری را نسبت به سایر نقاط تجربه می کند.
نمایش نتایج ۱ تا ۱۰ از میان ۱۰ نتیجه